\contentsline {chapter}{\numberline {1}Introduction}{4} \contentsline {section}{\numberline {1.1}Historical perspective}{4} \contentsline {section}{\numberline {1.2}Bringing order to the zoo of galaxies}{5} \contentsline {subsection}{\numberline {1.2.1}Vocabulary}{5} \contentsline {subsection}{\numberline {1.2.2}Galaxy properties}{7} \contentsline {section}{\numberline {1.3}Summary}{12} \contentsline {chapter}{\numberline {2}The discovery of the Milky Way and of other galaxies}{13} \contentsline {section}{\numberline {2.1}The main observables}{13} \contentsline {section}{\numberline {2.2}The main players, their measurements, and their mistakes}{16} \contentsline {subsection}{\numberline {2.2.1}Time-line}{18} \contentsline {section}{\numberline {2.3}Absorption, scattering and reddening}{20} \contentsline {section}{\numberline {2.4}Summary}{22} \contentsline {chapter}{\numberline {3}The modern view of the Milky Way}{23} \contentsline {section}{\numberline {3.1}New technologies}{23} \contentsline {subsection}{\numberline {3.1.1}Radio-astronomy}{23} \contentsline {subsection}{\numberline {3.1.2}Infrared observations}{24} \contentsline {subsection}{\numberline {3.1.3}Star-counts, again}{25} \contentsline {section}{\numberline {3.2}The components of the Milky Way}{25} \contentsline {subsection}{\numberline {3.2.1}The disk}{26} \contentsline {subsection}{\numberline {3.2.2}The thick disk}{27} \contentsline {subsection}{\numberline {3.2.3}The bulge}{27} \contentsline {subsection}{\numberline {3.2.4}The stellar halo}{28} \contentsline {subsection}{\numberline {3.2.5}The dark matter halo}{29} \contentsline {section}{\numberline {3.3}Metallicity of stars}{29} \contentsline {subsection}{\numberline {3.3.1}Galactic Coordinates}{30} \contentsline {section}{\numberline {3.4}Summary}{33} \contentsline {chapter}{\numberline {4}The Interstellar Medium}{34} \contentsline {section}{\numberline {4.1}Interstellar dust}{34} \contentsline {section}{\numberline {4.2}Interstellar gas}{36} \contentsline {subsection}{\numberline {4.2.1}Collisional processes}{36} \contentsline {subsection}{\numberline {4.2.2}Photo-ionisation and HII regions}{37} \contentsline {subsection}{\numberline {4.2.3}21-cm radiation}{40} \contentsline {subsection}{\numberline {4.2.4}Other radio-wavelengths}{41} \contentsline {subsection}{\numberline {4.2.5}The Jeans mass}{41} \contentsline {section}{\numberline {4.3}Summary}{44} \contentsline {chapter}{\numberline {5}Dynamics of galactic disks}{45} \contentsline {section}{\numberline {5.1}Differential rotation}{45} \contentsline {subsection}{\numberline {5.1.1}Keplerian rotation}{45} \contentsline {subsection}{\numberline {5.1.2}Oort's constants}{46} \contentsline {subsection}{\numberline {5.1.3}Rotation curves measured from HI\nobreakspace {}21-cm emission}{48} \contentsline {section}{\numberline {5.2}Rotation curves and dark matter}{49} \contentsline {section}{\numberline {5.3}The Oort limit}{50} \contentsline {section}{\numberline {5.4}Spiral arms}{51} \contentsline {section}{\numberline {5.5}Summary}{54} \contentsline {chapter}{\numberline {6}The Dark Halo}{57} \contentsline {section}{\numberline {6.1}High velocity stars}{57} \contentsline {subsection}{\numberline {6.1.1}Point mass model}{57} \contentsline {subsection}{\numberline {6.1.2}Parameters of dark halo}{58} \contentsline {section}{\numberline {6.2}The Local Group}{59} \contentsline {subsection}{\numberline {6.2.1}Galaxy population}{59} \contentsline {subsection}{\numberline {6.2.2}Local Group timing argument}{60} \contentsline {section}{\numberline {6.3}Summary}{63} \contentsline {chapter}{\numberline {7}Elliptical galaxies. I }{64} \contentsline {section}{\numberline {7.1}Luminosity profile}{64} \contentsline {section}{\numberline {7.2}Stellar populations and ISM}{71} \contentsline {section}{\numberline {7.3}X-rays}{74} \contentsline {subsection}{\numberline {7.3.1}Thermal bremsstrahlung}{74} \contentsline {subsubsection}{radiated power}{75} \contentsline {subsection}{\numberline {7.3.2}Spectrum}{77} \contentsline {section}{\numberline {7.4}Evidence for dark matter from X-rays}{77} \contentsline {section}{\numberline {7.5}Summary}{80} \contentsline {chapter}{\numberline {8}Elliptical galaxies. II}{81} \contentsline {section}{\numberline {8.1}Relaxation in stellar systems}{82} \contentsline {section}{\numberline {8.2}Jeans equations}{85} \contentsline {subsection}{\numberline {8.2.1}A continuity equation}{85} \contentsline {subsection}{\numberline {8.2.2}Boltzmann's equation}{86} \contentsline {subsection}{\numberline {8.2.3}Moments of the Boltzmann equation}{88} \contentsline {section}{\numberline {8.3}Summary}{91} \contentsline {chapter}{\numberline {9}Groups and clusters of galaxies}{92} \contentsline {section}{\numberline {9.1}Introduction}{92} \contentsline {subsection}{\numberline {9.1.1}Evidence for dark matter from galaxy motions}{93} \contentsline {section}{\numberline {9.2}Evidence for dark matter from X-rays observations}{94} \contentsline {section}{\numberline {9.3}Metallicity of the Intra-cluster medium.}{96} \contentsline {section}{\numberline {9.4}The dark matter density of the Universe}{96} \contentsline {section}{\numberline {9.5}Summary}{100} \contentsline {chapter}{\numberline {10}Galaxy statistics}{101} \contentsline {section}{\numberline {10.1}The density-morphology relation}{102} \contentsline {section}{\numberline {10.2}Galaxy scaling relations}{102} \contentsline {subsection}{\numberline {10.2.1}The Tully-Fisher relation in spirals}{102} \contentsline {subsection}{\numberline {10.2.2}The Faber-Jackson relation in ellipticals}{106} \contentsline {section}{\numberline {10.3}Tully-Fisher and Fundamental plane relations as standard candles}{109} \contentsline {section}{\numberline {10.4}Galaxy luminosity function}{110} \contentsline {section}{\numberline {10.5}Epilogue}{112} \contentsline {section}{\numberline {10.6}Summary}{114} \contentsline {chapter}{\numberline {11}Active Galactic Nuclei}{115} \contentsline {section}{\numberline {11.1}Discovery and observational properties}{116} \contentsline {section}{\numberline {11.2}The central engine, and unification schemes}{117} \contentsline {section}{\numberline {11.3}Evidence for a SMBH}{119} \contentsline {subsection}{\numberline {11.3.1}Photometry}{119} \contentsline {subsection}{\numberline {11.3.2}Stellar kinematics}{120} \contentsline {subsection}{\numberline {11.3.3}Stellar kinematics in the MW centre}{121} \contentsline {subsection}{\numberline {11.3.4}Methods based on gas kinematics}{121} \contentsline {subsection}{\numberline {11.3.5}Profile of X-ray lines}{122} \contentsline {section}{\numberline {11.4}Discussion}{123} \contentsline {section}{\numberline {11.5}Summary}{124} \contentsline {chapter}{\numberline {12}Gravitational lensing}{125} \contentsline {section}{\numberline {12.1}The lens equation}{126} \contentsline {subsection}{\numberline {12.1.1}Bending of light}{126} \contentsline {subsection}{\numberline {12.1.2}Point-like lens and source}{127} \contentsline {subsection}{\numberline {12.1.3}More realistic lensing}{130} \contentsline {section}{\numberline {12.2}Micro-lensing}{131} \contentsline {section}{\numberline {12.3}Strong lensing}{135} \contentsline {section}{\numberline {12.4}Weak lensing}{138} \contentsline {section}{\numberline {12.5}Summary}{139}